HDSLR’lar gelişirken bir h264 sorunu ile karşi karşiya kaldık. Genelde bu kameralar h264 adı verilen video sıkıştırma yöntemini (codec) kullanıyordu.

Bu sıkıştırma yöntemi video izlemek için çok yeterli olsa da bir yerlerde yayınlanacak ve dolayısıyla kurgulanacak ve düzenlenecek görüntü üretimi için uygun değildi. Bu durumu düzeltmek için dışarıdan kayıtçılar (external recorders) ortaya çıktı. Bunların en bilinenleri Atomos firmasının ürünleri.

Geçen haftalarda Atomos Ninja Assasin ile oynama fırsatı bulduğumu bir önceki yazıda paylaşmıştım. Esasen ben bu dışarıdan kayıtçılara pek sıcak bakmıyorum. Bu tür aletler kamerayı hantallaştırıyor, iş akışını karmaşık hale getiriyor ve ne kadar faydalı oldukları da çok şüpheli.

Yine de Atomos Ninja Assasin ilgimi çekiyordu zira 1295 USD fiyatla 7 inch boyunda 1920*1080 bir ekrana sahip olabilmek bile iyi bir şey diye düşünüyordum.

Öncelikle olumsuzluklardan başlayayım: Aletin kutusundan pil çıkmıyor. Gerci Atomos Sony’nin NP-F serisi pilleri kullanıyor ve bunlar epey yaygın olarak bulunabiliyor. Yine de fiyatın içinde pil ve şarj aleti olmadığını dikkate almak gerek. Ayrıca kutudan HDMI kablosu da çıkmıyor ve tabi SSD disk de. Yani 1295 dolar sadece başlangıç fiyatınız. Buna 100 USD piller için 200 USD de orta boy bir SSD için eklemeniz gerekebilir. Yaklaşık 50 dolar da kameranın hot shoe bağlantısını kullanacak bir tutucuya vereceksiniz. Böylece gerçek maliyetiniz 1650 USD civarına gelecektir.

Assasin sadece HDMI üzerinden kayıt yapan bir sistem. Alet epey küçük ve kullanışlı. Çok ağır değil. Herhangi bir SSD’yi takıp kayıt yapmaya başlamadan önce bir yazılım güncellemesi yapmanız gerekebilir ama o da çok zor değil böyle bir aleti alan biri için.

Aleti herhangi bir HDSLR’a bağladığınızda ekranda görüntü beliriyor ve dokunarak kayıt ayarlarını, ekranda olmasını istediğiniz göstergeleri (focus ve pozlama destekleri, profil ayarlari, LUT vs) değiştirebiliyorsunuz. Ayrıca playback ve hatta basit kurgu yapmak da mümkün.

IPS teknolojisini kullanan ekran keskin ve renkleri düzgün. Dokunmatik özelliği başarılı. Tabi parlaklık dışarıda çekim yaparken asla yeterli değil ve mutlaka bir siperlik lazım (Bütçeye 30 dolar daha yazın : )

Aletin bir diğer olumsuz yönü hızı: Açılması 10 sn kadar sürüyor. Ayrıca playback ve kayıt seçenekleri arasında gidip gelirken de 8-10 sn. kadar beklemek zorundasınız. Özellikle pilden tasarruf etmek isterseniz sürekli açıp kapamalar sırasında bu bekleyişler gayet sinir bozucu olabiliyor.

Assasin HDMI’dan gelen veriyi ProRes veya Avid DnxHD olarak çeşitli sıkıştırma oranlarıyla kaydedebiliyor. Elinizdeki SSD diskin hızına ve tabi kameranıza göre 4K çözünürlüğe ve HD’de 120 fps’e kadar 10 bit kayıt imkanı var. RAW video kaydı bu modelde yok. Onun için SDI üzerinden çalışan üst modellere bakmalısınız.

Peki gelelim can alıcı soruya: Bu alete kayıt yapmak görüntü kalitesi açısından manalı bir fayda sağlıyor mu?

Kısa cevap hayır ama yine de bu Assasin bir işe yaramaz anlamına gelmiyor. Yaptığım karşılaştırmalarda görüntü kalitesindeki fark çok çok küçüktü (örneğin kameranın kaydında gökyüzünde var olan hafif bir sıkıştırma bloklanması (mosquito noise deniyor) Assasin’deki kayıtta yoktu). Yani elinizdeki HDSLR 8 bit 4:2:2 çıktı veriyorsa bunu Prores veya DnxHD olarak kaydetmek size büyük bir avantaj sağlamıyor ama yine de sonuçta kurgu için daha kolay işlenebilir ve daha az sıkıştırılmış dosyalar elde etmenizi sağlıyor. Belki kayıt 4:2:2 olduğu için key işlemlerinde ufak bir avantaj da sağlayabilir. Renk düzenlemede de aynı şekilde küçük bir avantajı olabilir ama bunlar söz etmeye bile değmeyecek avantajlar.

Ancak GH4 gibi 4K ve 10 bit çıktı veren bir kameranız varsa o zaman Atomos çok daha önemli hale gelebilir. Ne yazık ki benim elimdeki kameralar HD ve 8 bit çıktı veriyordu (Nikon D750 ve 5D MK III)

Bunların ötesinde başta dediğim gibi sadece kamera üstü bir ekran olarak bile Assasin fena bir alışveriş değil (Small HD’nin benzer ekranları daha pahalı zira). Kayıt yapabilmesi de bir artı tabi ki. Aletin işçiliği orta düzeyde, düğmeler biraz takir tukur ama belki öyle olması daha iyi.

Nikon, Canon ve Sony kameralar Assasin ile konuşabiliyor: Yani kamerada kayda bastığınızda Assasin de otomatik olarak kayda giriyor ve timecode verisini kameradan alıyor. Ne yazık ki dosya isimlerini almıyor bu yuzden o konuda sizin bir şey yapmanız gerek.

Özetle bir ekran ve yedekleme ünitesi olarak bile Assasin bu tür bir alete bütçesi olanlar için veya özellikle GH4 gibi 10 bit çıkış verebilen kamera sahipleri için düşünülebilir bir cihaz. Yine de biraz daha para biriktirip bir üst modeli (Shogun) almakta yarar olabilir. özellikle HDMI 2.0’ın yükseldiği bir dönemde HDMI 1.4b ile çalışan bir alete yatırım yapmak ileride üzücü olabilir.

Nikonlarla genel olarak pek ilgilenmiyorum. Bunun iki nedeni var: Birincisi elimde bir sürü Canon mercek varken şimdi tutup Nikon’a geçmem boşa para harcamaktan başka bir işe yaramaz. İkincisi Nikon videoya Canon kadar önem vermiyordu (en azından bugüne kadar). Kısaca kafalarda soru işareti kalmaması için: Canon’un Nikon’dan daha iyi olduğunu (veya tersini) düşünmüyorum veya Canon’dan para almıyorum (hatta tam tersi Canon’a para veriyorum!)

Yeni Nikon fiyatından da anlaşıldığı gibi Canon’un 1Dx’ine doğrudan rakip. 16 MP’lik kamera bize öncelikle Megapiksel yarışının şimdilik kesin olarak bittiğini gösteriyor. Önümüzdeki yıllarda bu durum değişebilir ama görünen o ki bir kaç yıl için bu yarış bitti. Yeni yarış “daha iyi görüntü, daha yüksek ASA” alanında olacak.

Kameranın üzerinde çok durmuyorum zira her şeyi harika yapan gayet güzel bir alet işte : ) Zaten bunu alacak insanların ne aldıklarını biliyor olmaları gerekir. Aletin en ilginç özelliği HDMI üzerinden uncompressed HD video çıktısı vermesi. Bunun ayrıntıları şimdilik belirsiz ama her şekilde bu Canon’u utandıracak bir adım. Yeni 5D’de bu özelliğin olacağına kesin gözüyle bakabiliriz artık.

Diğer kamera benim yıllardır nefret ettiğim G serisinin “devrimci” bir türevi. Evet Canon G1x ile ilk defa küçük bir kameraya büyük sensor koyuyor. Bu işi yaparken ilginç bir kararla merceği sabit bırakıyor (4x bir zoom). Bence bu doğru bir karar. Yanında küçük bir kamera taşımak isteyen biri cebinde başka mercekler taşımak ister mi? Sanmıyorum. Alet aynı zamanda full HD 24 fps video çekebiliyor.

Evet yeni oyuncaklar bunlar. Şuradan G1x, şuradan da D4 incelenebilir.

Ayrıca Canon’un 6 adet yeni küçük video kamerası (VIXIA) da şuradan incelenebilir. Üzerlerinde sosyal medya paylaşım butonları varmış : )

Peki bundan sonra ne olur? Televizyondaki futbol yorumcularına dönmeden tahminlerimi sunayım:

* Canon’dan XL serisinde APS-C algılayıcılı ve EF ve EF_S lenslerle uyumlu bir video kamera bekliyorum (XL H2 olabilir adı!). Codec olarak h.264 veya daha büyük olasılıkla AVCHD’nin yeni türevlerinden birini kullanabilir. RAW çekmesini beklemiyorum ama öyle olsa yer yerinden oynar!  Tahminim en gec 2010 başı böyle bir kameranın geleceği yönünde. Fiyatı en az 10K olacaktır diye düşünüyorum. Aslında Canon’un bu konuda neden beklediğini anlamış değilim. Teknoloji zaten ellerinde.

* RED’den kısa vadede çok bir şey beklemiyorum. DSLR killer, Scarlet, 8K, 12K gibi balonlar uçurdular ama kısa vadede bunlar zor görünüyor. Zaten gerek de yok. Şu haliyle RED gayet yeterli…

* Canon 1987’den beri 30 milyondan fazla EOS gövdesi satmış. Bu çapta satış yapan bir firmanın RED’le rekabete girmesi söz konusu olamaz. RED çok daha küçük bir pazarı ilgilendiren bir ürün.

* Hem Canon’dan hem Nikon’dan Olympus ve Panasonic’e cevap vermelerini bekliyorum zira “küçük kamera” pazarı artık değişmek zorunda. Bundan sonra küçük algılayıcıya pixel doldurarak kullanıcının gözünü boyamak zor. Sigma Dp1 ve Dp2 ile algılayıcıyı büyütmeyi denedi ama tabi her zamanki beceriksizliğiyle beklediği satışı yakalamayı başaramadı. Canon ve Nikon da artık yeni akıma uymak zorunda ama önlerindeki mercek engelini aşmaları gerek. Micro 4:3 yoluna gitmelerini bekleyemeyiz. Eh yeni bir mercek sistemi çıkarmaları da zor olduğu için işleri kolay değil. Sabit mercekli kameralar çıkarabilirler ama o zaman da Panasonic ve Olympus’un arkasında kalırlar.

* Sony ve Panasonic de eninde sonunda (video kameralarında) algılayıcı büyütmeye mecbur kalacaklar. Bence APS-C gayet uygun. “Full Frame” algılayıcı video için çok gerekli değil çünkü o durumda algılayıcı alanı klasik 35 mm’den de büyük oluyor ve alan derinliği çok düşüyor. Panasonic Micro 4:3 yoluna gidebilir ve böyle yaparsa çok akıllıca bir iş yapmış olur.

* Algılayıcılar büyüyecek büyümesine ama tabi netlik yapma sorunu ortaya çıkacak. Anı amaçlı çekim yapmak için büyük algılayıcı aslında bir baş belası olacaktır…

Sözün Özü: Her zamanki tavsiyem geçerli: Kamera Almayın!

Ayrıntı burada.

PS: 16 bit renk desteği değil 14 bit renk derinliğinde 16 bit işleme seçeneği sunuyormuş. Ne demekse!!

Kabaca ozellikler: 21 MP (bu siniftaki en yakin rakibinden 9 MP daha fazla), 14 bit tam boy algilayici, 25600 ıso, 1920*1080 Full HD video (Quicktime h264 codec 38 Mb/s), toz temizleme, VGA LCD ekran, live view, saniyede 3.9 kare cekim hizi, HDMI cikis…

Diger ozellikler daha once dedikodusu yapilan sekilde ortaya cikti ancak full HD video buyuk surpriz (ilk full HD video ceken DSLR 5D Mk2 oldu). Gerci son bir aydir o da konusuluyordu ama yine de pek ihtimal vermiyordum dogrusu. Bugunden itibraren artik DSLR – video kamera ayrimi daha da netsizlesti. Gerci 5D mk2 en uzun 29 dk. cekebiliyor ama zaten bundan fazlasina da ihtiyac olacagini düşünmüyorum.

Bu gelismeyle Canon son cikardigi kameralarla dikkat ceken Nikon’a gayet saglam bir cevap vermis oluyor ve 2700 USD lik fiyatla D700 icin de cok ciddi bir rakip ortaya cikariyor.

Daha fazla ayrinti burada.

Acilen para biriktirmeye baslamak gerek : ) Bir de tabi 5D mk3 icin spekulasyon yapmaya devam!

Simdi 2008’in sonunda birisi bunu yaptı : )

Bu buyuk bir gelisme. Su an belki ne kadar onemli oldugu anlasilmiyor ama bu her seyi degistirecek bir gelisme. Nedeni basit: Video kamera ureticileri yillardir bizi cok kotu kameralara mahkum ettiler. Tabi bunu keyiflerinden yapmadilar CCD uretme maliyetleri de yuksekti ama biraz dusunce tembelligi de soz konusuydu. Bu blogda aylardir DSLR lara video kameralardan daha fazla yer vermemin nedeni de biraz bu durumun bende yarattigi bikkinlik.

Video kameralarin en buyuk eksisi algılayıcı alanın aşırı küçük oluşu. Bu alan küçüldüğü zaman bir kac sorun birden ortaya cikiyor:

1 – Alan derinligi artiyor. Yani her sey net oluyor bu da arka planı konudan ayırmanızı zorlastiriyor.

2 – Gürültü (noise) artiyor ve buna bagli olarak düsük isik kosullarinda cekim yapmak zorlasiyor.

3 – Cozunurluk dusuyor cunku kucuk bir alana daha cok cozunurluk saglamak icin mercegin cok daha iyi olmasi gerekir oysa video kamera mercekleri genelde ucuz ve kotudur.

DSLR lar 2000’lerin basinda yayginlasmaya basladi ama asil patlama 2004’ten sonra EOS 300D ile oldu diyebiliriz. Talep de cok buyuk olunca arka arkaya modeller geldi. Bu aletlerin iki buyuk ustunlugu vardi: İlki algılayıcılarının cok buyuk olması, ikincisi RAW (ham) veri olarak kayıt yapabilmeleri.

Buna karsilik video kamera cephesinde neredeyse hic bir ciddi gelisme olmadi. Evet HDV gibi sacma sapan formatlar ortaya cikti ama acikcasi kamera ureticileri cok hantal davrandilar.

Canon’un video ceken DSLR uretme konusunda isteksizligi anlasilabilir cunku Canon ayni zamanda son derece hantal ve basarisiz video kameralar yapan bir sirket. Sony de oyle. Oysa Nikon video kamera ureticisi degil. Kendi satislarini baltalama riski yok. Bu nedenle ilk Nikon’un bunu yapmasina sasmamak gerek.

Peki simdi ne olacak? Hemen kosup bir Nikon D90 almak gerekir mi?

Bence Pandora’nin Kutusu acildi. Bugunden itibaren her video kamera ureticisi ne yapacagini dusunse iyi olur. Zira Nikon’un 1000 dolara sattigi D90’in su an Sony’nin 5000 dolara sattigi EX1 – 2 vs gibi kameralardan kat kat daha iyi video kaydetmesi kabul edilebilir bir durum degil.

Tabi ki Sony’nin hala avantajlari var (genelde pratik bir takim ustunlukler, ses giris cikisi vs). Sonucta tabi ki D90 bir video kamera degil ama buna ragmen D90’in urettigi videolar Sony’ninkilerden o kadar iyi ki bu yetersizlikler onemini yitiriyor.

Simdi yapilmasi gereken tek sey var: RAW video ciktisi verebilen bir DSLR yapilabilirse (ki bu daha 5 – 6 yil alabilir) bildigimiz video kameralarin hic bir sansi olmaz. Hatta 35mm film bile ciddi darbe alir (ki fiyati farkli olsa da zaten RED esasen boyle bir alet). Su an D90’in nasil bir sikistirma ile calistigini bilmiyoruz. Cok ciddi bir sikistirma yapiyor olabilir.

Peki soru hala ortada Nikon D90 alınır mı? Bence alınır ama biraz beklemek ve Canon’un (hatta Sony’nin) ne yapacagini gormek gerek. Sony bu durumda iki yol tutabilir: Ya algıyıcılarını urettigi Nikon’a baski uygular ve DSLR lara video secenegi koyulmasini onlemeye calisir. Ya da oturup adam gibi bir video kamera yapar.

Sozun ozu: Biraz daha sabretmek gerek ama bu arada DSLR alacaksaniz bence de D90’in fiyati verdigi sonuc icin cok cok cok iyi… Bir an bile dusunmeye gerek yok.

Bugün Nikon yeni modeli D90’i duyurdu. 12 MP lik kamera genel özellikler açısından çok büyük bir gelişme taşımıyor ama yıllardır dedikodusu yapılan ve beklenen önemli bir özelliği var: Video

Evet D90 720P çözünürlüğünde 24p HD video kaydedebiliyor. M-Jpeg sıkıştırma kullanan D90 en yüksek kalitede, en uzun 5 dk. aralıksız kayıt yapabiliyor.

Böylece tarihin ilk video kaydı yapan DSLR’ı Nikon D90 oluyor ve Canon bir gol daha yiyor : )

Peki video kameraların yerini DSLR lar alır mı? Bana kalsa “yıllardır bunu bekliyorum” derim. Bence video kameralar hem tasarım olarak hem işlev olarak DSLR ların çok gerisinde kaldı. Video özellikleri daha geliştirilmiş bir DSLR benzer bir video kameraya bin kere tercih edilebilir. Tabi henüz D90’in ayrintili testleri ortada yok ama görüntünün çok iyi olacağına neredeyse eminim. Ayrıca Sony’nin uyduruk mercekleri yerine gerçek mercekler kullanmak çok daha iyi olacak.

Şu sıra DSLR veya kamera alınmaz. Bekleyelim bakalım bundan sonra neler olacak? Ayrıntı burada…

PS: Videolar da burada… Sonuçlar harika gorunuyor.

Peki bu nasıl oldu? Web den derlediğim bir kaç nokta ile açıklarsak:

– Algılayıcının önündeki mikro mercekler arasındaki mesafe sıfıra indirildi. Böylece ışık kaybı yok edilmiş oldu. (Aşağıdaki grafik DPreview.com dan alınmıştır)

– Yeni algılayıcı daha düşük voltaj değerleriyle çalışıyor. Böylece ısınma ve buna bağlı “noise” sorunu azalmış oluyor.

– Daha iyi “Sayısal Gürültü Önleme Sistemi” (Digital Noise Reduction): Yeni işlemci DIGIC 4 daha hızlı ve bu sayede yüksek ASA’larda 2 – 4 – 8  pikseli birlikte analiz edip gürültüyü azaltabiliyor. Ayrıca DIGIC 4 birden çok gürültü giderme seviyesine de izin veriyor.

Sonuç olarak 50D’nin yeni bir DSLR kuşağı için başlangıç olduğunu söyleyebiliriz. Büyük olasılıkla bu yıl içinde 39 MP’lik yeni EOS 1Ds Mark 4 gelebilir.

Peki bu gidiş duracak mı? Evet bir yerde duracak (fizik biliminin sınırları dahilinde) ama o durma noktasına daha var gibi görünüyor.

PS: Bunların dışında yeni 50D de başka hiç bir kamerada olmayan bir teknoloji var: Peripheral Illumination Correction: Yani 50D merceklerin en büyük sorunlarından biri olan kenarlardaki ışık kaybını sayısal olarak tolere edebilecek. 50D nin içinde 26 mercekle ilgili veri tabanı var. Istenirse 40 merceğe kadar bu veritabanı genişletilebiliyor.